Cmentarz kościelny St. Andrew w Cranwell hr. Lincolnshire (Anglia)


Cmentarz przy kościele St. Andrew (św. Andrzeja) w Cranwell jest miejscem spoczynku 74 żołnierzy, w tym czterech polskich lotników. Wszyscy służyli w szkole łączności 1 Signal School na stacji RAF Cranwell: albo jako piloci latający z uczniami na ćwiczenia w powietrzu (w ramach praktyki pilotażowej na brytyjskim sprzęcie), albo jako uczniowie-radiotelegrafiści. Jako pierwszy zginął 4 października 1940 r. w katastrofie lotniczej mjr Eberhardt wraz z uczniem LAC Jamesem P. Flemingiem. W powietrzu doszło do zderzenia ich maszyny - Wallace'a II (K6030) - z Oxfordem I (R5950) należącym do szkoły instruktorów pilotażu 2 Flying Instructors School. Samoloty rozbiły się o ziemię ok. 450 metrów od siebie i ok. 2,4 km od lotniska. Załoga Oxforda - uczeń i instruktor - również stracili życie.

2 sierpnia 1941 r. za sterami Proctora I (P6310) zginął por. Banachowicz, który w locie treningowym wykonał zbyt ciasny zakręt, w rezultacie czego wpadł w korkociąg i rozbił się w Cranwell.

22 października 1941 r. szkolony na radiotelegrafistę st. szer. Orlikowski wystartował na lot ćwiczebny na pokładzie Proctora III (R7530). W powietrzu w wyniku gwałtownego manewru od samolotu oderwało się skrzydło. Maszyna rozbiła się koło miejscowości Sudbrook. Poza Polakiem zginął też pilot maszyny, Brytyjczyk Sgt James M. F. Bell.

Plut. Oświęcimski był ostatnim pochowanym na tym cmentarzu Polakiem. 17 lutego 1942 r. pilotował Proctora I (P6314) i po wykonaniu ciasnego zakrętu wpadł w korkociąg. Samolot rozbił się na terenie stacji RAF Cranwell, a we wraku zginął także uczeń radiotelegrafista z RAF LAC William R. Shaw.

Stopień Numer służbowy Nazwisko, imię Data śmierci Jednostka
por. pil. (P/O)P-0672Banachowicz Antoni02.08.19411 Signal School
mjr pil. (S/Ldr)Eberhardt Karol04.10.19401 Signal School
st. szer. ucz. rtg. (AC1)792753Orlikowski Stanisław22.10.19411 Signal School
plut. pil. (Sgt)794092Oświęcimski Leon17.02.19421 Signal School
 
Razem
4
   

Wojciech Zmyślony



Wejście na ogrodzony teren przy kościele St. Andrew (św. Andrzeja) z przylegającym do niego cmentarzem.

Mur wraz z nazwą ulicy, przy której znajduje się nekropolia oraz tablicą z ogłoszeniami parafialnymi.

Kościół św. Andrzeja, przy którym położony jest cmentarz.

Ogólny widok działki grobów wojennych w Cranwell.

Grób por. pil. Antoniego Banachowicza.

Grób mjr. pil. Karola Eberhardta.

Grób st. szer. ucz. rtg. Stanisława Orlikowskiego.

Grób plut. pil. Leona Oświęcimskiego.

Transport trumien z ciałami mjr. pil. Karola Eberhardta i LAC Jamesa P. Fleminga na cmentarz w Cranwell przed pogrzebem. 8 października 1940 r.

Przygotowana na cmentarzu w Cranwell mogiła.

Grób mjr. pil. Karola Eberhardta (na pierwszym planie z lewej) wkrótce po pochówku.


Źródła:
fotografie autorstwa pana Marcina Salamona
fotografie ze zbiorów pani Hanny Bibro
dokumenty z Commonwealth War Graves Commission w Maidenhead
Cumft O., Kujawa H. K., Księga lotników polskich 1939-1946, Wydawnictwo MON, Warszawa 1989
Krzystek T. J., Personel PSP w Wielkiej Brytanii 1940-1947, Agencja Lotnicza ALTAIR, Warszawa 2007
Ku czci poległych lotników 1939-1945, Agencja Lotnicza ALTAIR, Warszawa 2006