Pozostałe obozy jenieckie



Plut. pchor. pil. Mieczysław Borodej, zestrzelony nocą z 21 na 22 października 1941 r. podczas nalotu na Bremę. Trafił do obozu Stalag VIIIB w Lamsdorf (obecnie Łambinowice), skąd uciekł 18 marca 1942 r., dołączając do Armii Krajowej. Z powodu sowieckich represji doznanych pod koniec wojny nigdy nie powrócił do Wielkiej Brytanii. Fotografia z okresu pobytu w jednostce wyszkolenia bojowego 18 Operational Training Unit w Bramcote.

Kpr. strz. Stanisław Kruk-Schuster z 300 Dywizjonu Bombowego "Ziemi Mazowieckiej" (syn płk. Stanisława Kruka-Schustera, oficera Legionów Polskich) był członkiem drugiej w historii polskiej załogi wziętej do niewoli (został zestrzelony nocą z 11 na 12 lipca 1941 r.), ale również jako jeden z pierwszych odzyskał wolność (19 stycznia 1945 r. powrócił do Wielkiej Brytanii). W niewoli spędził prawie trzy i pół roku. Był więziony w Stalagu VIIIB w Lamsdorf (Łambinowice), Stalagu Luft 3 w Sagan (Żaganiu) oraz Stalagu IVB w Mühlberg.

Por. naw. Julian Pałka podczas pobytu w niewoli w znajdującym się na terenie średniowiecznego zamku obozu Oflag VIIC w Laufen w Bawarii.

Wykonane przez Niemców w obozie Stalag Luft 1 w Barth zdjęcie sierż. strz. Jana Artymiuka z 300 Dywizjonu Bombowego "Ziemi Mazowieckiej", zestrzelonego nocą z 10 na 11 lipca 1941 r.

Grupa jeńców prawdopodobnie w Stalagu Luft 1 w Barth. Pierwszy z lewej sierż. strz. Jan Artymiuk z 300 Dywizjonu Bombowego "Ziemi Mazowieckiej".

Zawody sportowe rozgrywane prawdopodobnie w Stalagu Luft 1 w Barth. Zdjęcie pochodzi ze zbiorów sierż. strz. Jana Artymiuka.

Polscy lotnicy w niewoli niemieckiej. Wśród grupy pozujących, w górnym rzędzie od lewej: plut. pil. Ludwik Maciej, plut. rtg. Jan Dębiec, kpr. rtg. Stanisław Winek, sierż. rtg. Eryk Dąbkowski, plut. strz. Aleksander Suczyński, sierż. pil. Stanisław Lewek, sierż. pil. Józef Kuflik, pilot czechosłowacki, polski jeniec z Francji z 1940 r., plut. pil. Kazimierz Sobczak, sierż. strz. Mieczysław Minta, sierż. rtg. Marian Sztul, sierż. pil. Paweł Kowala, sierż. strz. Jan Artymiuk. W dolnym rzędzie od lewej: czechosłowacki radiotelegrafista, plut. pil. Eugeniusz Ołenyn, sierż. strz. Jan Bujak, sierż. strz. Antoni Dydo, sierż. rtg. Zbigniew Idzikowski, st. szer. strz. Zdzisław Dzięgiel, sierż. pil. Jan Mikszo, sierż. pil. Wacław Siemiński. Stalag IXC w Bad Sulza, marzec 1942 r.

W pierwszym rzędzie (w przyklęku) pierwszy od lewej sierż. pil. Brunon Kroczyński. W drugim rzędzie (siedzi) drugi od lewej) plut. pchor. pil. Mieczysław Borodej. W trzecim rzędzie (stoi) drugi od prawej kpr. strz. Józef Fuśniak. Stalag VIIIB w Lamsdorf (Łambinowice), 1942 r.

Cztery szkice ppor. pil. Lecha Laszkiewicza ze Stalagu Luft 1 w Barth. Na tym widoczne jest ogrodzenie z drutu kolczasteko i wieża wartownicza.

Rysunek przedstawiający problemy z dostawami żywności do obozu, przez co zimą 1945 r. jeńcy Stalagu Luft 1 w Barth cierpieli głód. Rys. Lech Laszkiewicz.

Próba podzielenia na 13 równych kawałków ciasta ziemniaczanego w Stalagu Luft 1 w Barth. Obrazek opatrzono alternatywnym tytułem: "Norweskie Siły Powietrzne w akcji". Rys. Lech Laszkiewicz.

Pranie odzieży w Stalagu Luft 1 w Barth. Rysunek opatrzono alternatywnym tytułem: "Lotnicy-terroryści w akcji" (sformułowaniem takim Niemcy określali w czasie II wojny światowej alianckich lotników bombardujących miasta). Rys. Lech Laszkiewicz.

Kartka pocztowa nadesłana przez siostrę Dominikę do sierż. rtg. Jana Artymiuka, gdy ten przebywał w Stalagu Luft 6 w Heydekrug (Szyłokarczmie) na Litwie. Napisała ją 14 lutego 1944 r. na standardowym formularzu przeznaczonym do wysyłania odpowiedzi na listy jeńca.

Treść listu: "Drogi Bracie! Bardzo ci dziękujem za paczkę, którą otrzymaliśmy trzy tygodnie temu doszło wszystko, tylko pieniędzy do tej pory nie ma. U nas na razie wszystko po staremu. Bardzo nas to niepokoi, że Kazik nie pisze, proszę cię napisz do nas jak najprędzej, może otrzymałeś list od niego. Stefka Kalinowska umarła parę tygodni temu. Pozdrowienie od znajomych, całujemy cię wszyscy. Dominika".

Protokół rehabilitacyjny kpr. strz. Józefa Fuśniaka, złożony przez niego po powrocie z niewoli do Wielkiej Brytanii i służący do komisyjnego ustalenia, czy dostanie się do niewoli można uznać za uzasadnione. Wśród zeznań lotnika znajduje się m.in. informacja, iż więziony był w Dulagu Luft koło Frankfurtu nad Menem oraz Stalagu VIIIB w Lamsdorf.

Odwrotna strona protokołu rehabilitacyjnego kpr. strz. Józefa Fuśniaka.

Legitymacja jeniecka kpt. pil. Bohdana Arcta z 316 Dywizjonu Myśliwskiego "Warszawskiego" ze Stalagu Luft 1 w Barth.

Jeniecka karta ewidencyjna ppor. pil. Lecha Laszkiewicza z 306 Dywizjonu Myśliwskiego "Toruńskiego".

Druga część karty ewidencyjnej ppor. pil. Lecha Laszkiewicza z jego zdjęciem sygnalitycznym oraz odciskiem prawego palca wskazującego.


Źródła:
fotografie ze zbiorów: Instytutu Polskiego i Muzeum Sikorskiego w Londynie, pani Beryl Arct (dzięki uprzejmości pana Wojtka Matusiaka), pani Lucyny Artymiuk, pana Józefa Fuśniaka, pana Lecha Laszkiewicza (dzięki uprzejmości pana Piotra Sikory), pana Piotra Sikory