Stefan Wójtowicz
Stefan Wójtowicz

Stefan Wójtowicz urodził się 19 czerwca 1919 r. we wsi Wypnicha na Lubelszczyźnie (rodzice Stanisław i Weronika z domu Pejta). W rodzinnym mieście uczęszczał do szkoły powszechnej, a w 1936 r. wstąpił do Szkoły Podoficerów Lotnictwa dla Małoletnich w Bydgoszczy (od 1939 r. w Krośnie). Wiosną 1939 r. ukończył kurs wyższego pilotażu na lotnisku Ułęż, a w połowie czerwca tego roku, w stopniu starszego szeregowca, przydzielony został wraz z trójką kolegów z SPLdM do 111 Eskadry Myśliwskiej.

29 sierpnia 1939 r. eskadę Wójtowicza przeniesiono na podwarszawskie polowe lotnisko Zielonka, skąd na wypadek wojny miała osłaniać stolicę przed nalotami. W czasie kampanii wrześniowej Wójtowicz wykonywał loty bojowe, jednak niewiele miał styczności z nieprzyjacielem. Wiadomo jedynie, że 1 września po starcie o godz. 15:15 razem z ppor. Mirosławem Fericiem bezskutecznie gonił w rejonie Warszawy bombowce. Z biegiem czasu ewakuował się na południowy wschód, by agresji sowieckiej 17 września wyruszyć z rzutem kołowym eskadry ku Rumunii. Granicę przekroczył następnego dnia wieczorem w Śniatyniu.

Nieznana jest droga Wójtowicza do Francji. Do rozpoczęcia niemieckiej ofensywy przebywał on w polskim Centrum Wyszkolenia Lotnictwa w Lyon-Bron. 13 maja 1940 r. wysłany został w dwudziestoosobowej grupie Polaków do Châteaudun, gdzie mał latać jako pilot rozprowadzający. Po paru dniach, 17 maja został odwołany do Lyonu. 19 maja wszedł w skład klucza pod dowództwem kpt. Kazimierza Kuziana. Klucz skierowany został do Nantes, gdzie na trzech będących w złym stanie technicznym myśliwcach MS-406 miał bronić wytwórni samolotów S.N.C.A.O (która produkowała bombowce LeO 451). Na miejscu Polacy nie otrzymali żadnej pomocy ze strony Francuzów, zaś 1 czerwca zostali podporządkowani Anglikom (na tymże lotnisku mieściło się angielskie 21 Aircraft Depot). Od 3 czerwca pełnili służbę alarmową, jednakże do końca walk we Francji piloci nie stoczyli walk z Niemcami. 18 czerwca Wójtowicz i dwaj inni piloci klucza odlecieli do La Rochelle, a 19 czerwca do Bordeaux. Tego samego dnia odpłynęli stamtąd do Anglii na pokładzie holenderskiego statku.

Wójtowicz jako były pilot 111 Eskadry 2 sierpnia 1940 r. trafił do kontynuatora jej tradycji, 303 Dywizjonu Myśliwskiego im. Tadeusza Kościuszki. Po zakończeniu szkolenia bojowego na Hurricane'ach I zaczął latać bojowo. Podczas swego drugiego starcia z Niemcami pod niebem Wielkiej Brytanii, 3 września nad Dover, zajęty atakowaniem Bf 109 został trafiony przez innego Messerschmitta. Jegu Hurricane zapalił się, jednak pilot w nurkowaniu zgasił płomienie i wylądował przymusowo w sadzie owocowym w miejscowości Tenterden. Nie odniósł obrażeń, został zabrany do obozu piechoty w Woodchurch, skąd odwieziono go do Northolt. Cztery dni później, 7 września, w rejonie Londynu zestrzelił dwa Do 215.

11 września 1940 r. Wójtowicz wystartował do swojego ostatniego lotu, przeciwko wyprawie bombowej. Zginął po ataku Bf 109, trafiony kulą w głowę; jego samolot rozbił się w okolicy Biggin Hill. Wcześniej jednak sam zdołał trafić Messerschmitty - na jego koncie zapisano jednego zestrzelonego na pewno, a drugiego prawdopodobnie. Sierżant (Sergeant) Stefan Wójtowicz pochowany został na cmentarzu Northwood Cemetery w Northwood. Pośmiertnie odznaczony został Krzyżem Srebrnym Orderu Wojennego Virtuti Militari (nr 8816) oraz Polowym Znakiem Pilota (nr 423).

Data Samolot Jednostka Zniszczony
na pewno
Zniszczony
prawdo-
podobnie
Uszkodzony
07.09.1940 Hurricane I, RF-H (V7290) 303 dywizjon Do 215    
07.09.1940 Hurricane I, RF-H (V7290) 303 dywizjon Do 215    
11.09.1940 Hurricane I, RF-B (V7242) 303 dywizjon Bf 109    
11.09.1940 Hurricane I, RF-B (V7242) 303 dywizjon   Bf 109  
   
Razem
3
1
0

Wojciech Zmyślony

Źródła:
fotografia ze zbiorów Service Historique de l'Armee de l'Air w Vincennes (dzięki uprzejmości pana Bartłomieja Belcarza)
Cynk J. B., Polskie Siły Powietrzne w wojnie 1943-1945, AJ-Press, Gdańsk 2002
Kutzner J., Zwycięstwa pilotów myśliwskich, Adiutor, Warszawa 2007
Pawlak J., Polskie eskadry w latach 1918-1939, WKiŁ, Warszawa 1989
Węgrzecki K., Kosynierzy Warszawscy, Veritas Foundation Publication Centre, Londyn 1968